Bir sunucunun fiyatı bugün 1.240 ₺, üç gün sonra 1.262 ₺ görünüyorsa sağlayıcı zam yapmamıştır; kur değişmiştir. Yurt dışı sağlayıcılar dolar veya euro ile fiyatlar; birçok Türk sağlayıcı da fiyatını dolara endeksler ve ödeme anındaki kurdan liraya çevirir. Bu yazı, tablolarımızdaki lira fiyatlarının nasıl hesaplandığını ve satın alırken hangi kur farklarına dikkat etmeniz gerektiğini anlatır.
Üç tür fiyatlama
| Tür | Etikette ne görünür | Faturada ne olur |
|---|---|---|
| Lira fiyat | 1.200 ₺ | 1.200 ₺; kur etkisi yenileme dönemine kadar yok |
| Dolar endeksli lira fiyat | "35 $ karşılığı TL" veya kurdan hesaplanan ₺ | Ödeme günündeki sağlayıcı kuru ile lira |
| Döviz fiyat | 35 $ veya 32 € | Döviz; kartınızdan bankanızın kuruyla lira çekilir |
Birinci türde fiyat sabittir ama sağlayıcı yılda bir veya iki kez liste güncellemesi yapar. İkinci ve üçüncü türde fiyat her gün değişir.
Sitemizde hangi kur kullanılır?
Döviz fiyatlarını liraya çevirmek için TCMB'nin günlük gösterge kurundaki döviz satış değerini kullanırız. Sebep basit: döviz almanız gerektiğinde ödediğiniz kur satış kurudur, alış değil. Bültende ayrı gösterilen efektif satış kuru nakit işlemler için geçerli olduğundan kullanılmaz.
TCMB kuru her iş günü 15.30 civarında ilan eder ve bu kur ertesi iş günü için geçerlidir. Hafta sonu ve resmî tatillerde bülten yayınlanmaz; biz son iş gününün kurunu taşırız. Tablolarda çevrilen fiyatların altında kullanılan bültenin tarihi görünür; cumartesi baktığınızda cuma tarihini görmeniz normaldir.
Örnek: Plan fiyatı 35 $ ve bülten kuru 41,25 ₺ ise gösterilen fiyat 35 × 41,25 = 1.443,75 ₺'dir. Yurt dışı sağlayıcı olduğu için KDV eklenmez ve satır "yurt dışı" etiketi alır.
Sağlayıcı kuru TCMB kurundan farklıdır
Dolar endeksli lira fiyat uygulayan Türk sağlayıcılar kendi kurunu belirler. Bu kur genelde TCMB satış kurunun birkaç puan üzerindedir; bazı sağlayıcılar "serbest piyasa kuru artı marj" veya "banka satış kuru" der. Etikette "1 $ = 42,50 ₺ üzerinden hesaplanmıştır" gibi bir not varsa sağlayıcı kurunu TCMB kuruyla karşılaştırarak marjı kendiniz görebilirsiniz.
Biz bu tür sağlayıcılarda sayfada yazan lira fiyatını olduğu gibi alırız; kendi çevrimimizi yapmayız. Dolayısıyla aynı 35 dolarlık plan yurt dışı sağlayıcıda 1.443 ₺, dolar endeksli Türk sağlayıcıda 1.487 ₺ görünebilir. Fark sağlayıcının kur marjıdır.
Kartla döviz ödemesinde gizli maliyetler
Yurt dışı sağlayıcıya dolar ödediğinizde toplam maliyet TCMB kurundan yüksek olur:
- Banka kuru: Kartınızı çıkaran banka kendi satış kurunu uygular; TCMB'den %1–3 farklı olabilir.
- Yurt dışı işlem ücreti: Bazı bankalar yurt dışı kartlı işlemlerde işlem başına ücret alır.
- Dinamik kur çevrimi: Ödeme sayfasında "TL olarak öde" seçeneği çıkarsa çoğu zaman en pahalı yoldur; döviz cinsinden ödeyip çevrimi bankanıza bırakmak genelde daha ucuzdur.
- Vergi: Yurt dışı kart harcamalarına uygulanan vergiler dönem dönem değişmiştir; ödeme anındaki mevzuatı kontrol edin.
Tablolarımızdaki lira karşılığı bu maliyetleri içermez; bir alt sınır olarak okuyun.
Fiyat neden her gün oynar?
Döviz fiyatlı ve dolar endeksli satırlar, kur her gün değiştiği için lira cinsinden her gün farklı görünür. Bunu bir sorun değil, bilgi olarak sunuyoruz: fiyat sütununun yanındaki döviz fiyatı sabitken lira fiyatı değişiyorsa değişimin kaynağı kurdur. Sağlayıcı döviz fiyatını değiştirdiğinde ise bu, fiyat geçmişinde ayrı bir olay olarak kaydedilir.
Kur artış eğilimindeyken dolar fiyatlı uzun dönem planı peşin ödemek maliyeti sabitler; lira fiyatlı sağlayıcı ise yenileme döneminde liste fiyatını güncelleyebilir. İki yol da kur riskini ortadan kaldırmaz, yalnızca zamanlamasını değiştirir.
Kur, yenileme fiyatını sessizce artırır
Döviz fiyatlı bir planda "yenileme fiyatı aynı" ifadesi dolar cinsinden doğrudur; lira cinsinden değil. Örnek: 35 $ aylık plan, satın alma günü kur 41,25 ₺.
| Kur | Aylık lira | |
|---|---|---|
| Satın alma | 41,25 ₺ | 1.443,75 ₺ |
| 12 ay sonra yenileme | 46,00 ₺ | 1.610,00 ₺ |
Sağlayıcı fiyatına dokunmadan aylık ödemeniz %11,5 artmıştır. Tablolarımızdaki 24 aylık gerçek maliyet bugünkü kurla hesaplanır; gelecekteki kur tahmin edilmez. Döviz fiyatlı planları karşılaştırırken bu artış payını kendiniz eklemeniz gerekir. Aynı planın lira fiyatlı bir Türk sağlayıcıdaki karşılığı bugün %5 daha pahalı görünüyorsa, bir yıl sonra daha ucuz çıkabilir.
Hesaplayıcı
Elinizdeki dolar veya euro fiyatı güncel TCMB satış kuruyla liraya çevirmek ve KDV eklemek için kur ve KDV hesaplayıcısını kullanın. Hesaplayıcı, tablolarla aynı bülteni kullanır ve tarihini gösterir.